Çin, yapay zekâ ve kritik teknolojiler için yeni ihracat kuralları önerdi

Çin’in Ticaret Bakanlığı ile Bilim ve Teknoloji Bakanlığı, teknoloji ihracat kataloğunda değişiklik yapılması için 16 Ekim’de kamuoyu görüşü toplamaya başladı. Öneri, yapay zekâ, biyotıp ve güneş enerjisi alanlarında toplam 40 kritik teknolojiyi kapsıyor. Bu sayı içinde 14 teknoloji için ihracat yasağı, 26 teknoloji için ise ihracat kısıtlaması öneriliyor. Düzenleme henüz nihai kural değil; görüş sürecinin ardından kapsam ve uygulama ayrıntıları değişebilir.

Yapay zekâ başlığında büyük modeller, akıllı ajanlar, hesaplama kümeleri ve bilgi işleme ile ilgili 23 teknoloji öne çıkıyor. Kötü amaçlı kod üretimi ve değiştirilmesi gibi bazı teknikler yasaklanacak kategoriler arasında sayılıyor. Yapay zekâ destekli güvenlik açığı keşfi gibi alanlar ise kısıtlamaya tabi tutulabilecek teknolojiler arasında. Bakanlıklar güvenlik risklerini ve kötüye kullanımı sınırlamayı amaçladığını söylerken, açık kaynak ve kamuya açık hâle gelmiş bazı teknolojiler için otomatik lisans ve kolaylaştırılmış süreçler öngörüyor.

Öneri, modelin kendisinin satılmasından çok teknolojinin sınır ötesi aktarımına odaklanıyor. Yurt dışında yerelleştirme, teknik bilgi lisansı veya teknoloji sahipliğinin yabancı bir kuruluşa geçmesi kayıt kapsamına girebilir. Açıklamaya göre API çağrıları, web uygulamaları, SaaS hizmetleri ve hafif uç cihaz dağıtımları bazı koşullarda büyük model teknolojisi ihracatı sayılmayabilir. Şirketler bu ayrımı kendi faaliyetlerine uygulamadan önce nihai metni ve lisans koşullarını incelemeli.

Biyotıp bölümünde hücre ve gen tedavisi, patojen mikroorganizmalar ve küçük nükleik asit ilaçlarıyla ilişkili beş teknoloji; güneş enerjisinde polisilikon, silikon wafer ve hücre üretimiyle ilgili 12 teknoloji yer alıyor. Geçici ihracat öncesi kayıt, nihai katalog yürürlüğe girene kadar ilgili transferlere uygulanacak. Bu gelişme ortak Ar-Ge, lisanslama, ekipman tedariki ve küresel üretim zincirlerini etkileyebilir. Şimdilik en doğru okuma, küresel teknoloji akışını yeniden düzenleyebilecek bir teklifin masada olduğudur.

İhracat kontrolünde teknik tanımların ayrıntısı belirleyici olacak. Aynı modelin lisanslanması, ağırlıkların paylaşılması, eğitim verisinin taşınması veya bir üretim hattının yurt dışında kurulması farklı hukuki sonuçlar doğurabilir. Çok uluslu ekipler sözleşmelerini ve erişim yetkilerini yeniden incelemeli. Taslakta açık kaynak için kolaylık sözü verilmesi, her açık kaynak projesinin otomatik olarak serbest olduğu anlamına gelmiyor; eşikler ve kayıt yükümlülükleri kesin metinle anlaşılacak.

Kapak görseli yapay zekâyla üretilmiş temsili bir sahnedir; gerçek ürün veya etkinlik fotoğrafı değildir.